CBSE Class 10 · Sanskrit · board exam 2027
CBSE Class 10 Sanskrit Question Paper 2023
The board’s 2023 question paper, set 52 — all 35 questions as printed; 22 objective answers from the board’s own key; full model answers for 3 written questions, how the answer begins for 7 more. Each question names its chapter, where that chapter’s most-asked questions are.
Full marks 80 · Time 3 h
Section A · Objective questions (22)
स: भारवेदनया क्रन्दति स्म ।
- (A) भारम् वेदनया
- (B) भारस्य वेदनया ✓
- (C) भारेण वेदनया
- (D) भाराय वेदनया
Answer (the board’s key): (B)
प्रस्तरतेले लतातरुगुल्मा मे भवन्तु पिष्टा: ।
- (A) लता च तरु: च
- (B) लता च तरव: च
- (C) लता: च गुल्मा: च
- (D) लता: च तरव: च गुल्मा: च ✓
Answer (the board’s key): (D)
रामस्य समीपम् उपसृत्य प्रणम्य च ।
- (A) उपरामम् ✓
- (B) उपरामेण
- (C) उपराम:
- (D) उपरामस्य
Answer (the board’s key): (A)
को भेद: पिक: च काक: च तयो: ।
- (A) पिककाकम्
- (B) पिककाकयो: ✓
- (C) पिककाकस्य
- (D) पिककाका:
Answer (the board’s key): (B)
विमूढधी: मधुरं न वदति ।
- (A) विमूढा धी:
- (B) विमूढ: धी:
- (C) विमूढा: धिय:
- (D) विमूढा धी: यस्य स: ✓
Answer (the board’s key): (D)
भगवान् वाल्मीकिः वधूः इति ।
- (A) भग + वन्
- (B) भग + मतुप् ✓
- (C) भग + वतुप्
- (D) भग + क्तवतु
Answer (the board’s key): (B)
सर्वेषामेव मत्कृते महत् + त्व विद्यते ।
- (A) महत्ता
- (B) महत्वम् ✓
- (C) महत्त्वः
- (D) महात्वम्
Answer (the board’s key): (B)
किं नामधेया युवयोजननी ।
- (A) नामधेय + तल्
- (B) नामधेय + त्व
- (C) नामधेय + कत्वा
- (D) नामधेय + टाप् ✓
Answer (the board’s key): (D)
देशस्य सेवा सर्वेषां नीति + ठक् कर्तव्यम् भवेत् ।
- (A) नैतिकम् ✓
- (B) नैतिकी
- (C) नैतिकः
- (D) नैतिक
Answer (the board’s key): (A)
नृत्यातिरिक्तं का तव विशेषता ?
- (A) विशेष + टाप्
- (B) विशेष + क्त
- (C) विशेष + तल् ✓
- (D) विशेष + क्तवतु
Answer (the board’s key): (C)
मोहनः - रमे ! किं तत्र शालायाम् गायकः गीतानि गायति । रमा - आम्, तत्र गायकेन गीतानि ________ ।
- (A) गायति
- (B) गायन्ति
- (C) गीयन्ते ✓
- (D) गीयते
Answer (the board’s key): (C)
मोहनः - किं कापि बाला तत्र नृत्यति ? रमा - आम्, तत्र तु द्वे बाले ________ ।
- (A) नृत्यति
- (B) नृत्यतः ✓
- (C) नर्तिष्यतः
- (D) नृत्यन्ति
Answer (the board’s key): (B)
मोहनः - किम् इदानीं त्वम् अपि तत्र गच्छसि ? रमा - आम्, ________ अपि तत्र गम्यते ।
- (A) अहम्
- (B) वयम्
- (C) मया ✓
- (D) त्वया
Answer (the board’s key): (C)
मोहनः - अरे ! गुरुः आयाति । अहं तु ________ प्रणमामि ।
- (A) गुरुम् ✓
- (B) गुरुः
- (C) गुरवे
- (D) गुरोः
Answer (the board’s key): (A)
पवनं वेगेन वहति ।
- (A) पवन
- (B) पावनम्
- (C) पवनः ✓
- (D) पवनेन
Answer (the board’s key): (C)
अहं आम्रं खादति ।
- (A) खादामि ✓
- (B) खादतः
- (C) खादसि
- (D) खादामः
Answer (the board’s key): (A)
मोहनः गृहं तत्रास्ति ।
- (A) मोहनम्
- (B) मोहनात्
- (C) मोहने
- (D) मोहनस्य ✓
Answer (the board’s key): (D)
भवान् श्वः कुत्र गच्छति ?
- (A) गमिष्यति ✓
- (B) अगच्छत्
- (C) गच्छतु
- (D) आगमिष्यति
Answer (the board’s key): (A)
एक: दुर्बल: बलीवर्द: भूमौ पपात ।
- (A) गौ:
- (B) धेनु:
- (C) वृषभ: ✓
- (D) महिष:
Answer (the board’s key): (C)
तदा तत्र सुराधिप: आगच्छत् ।
- (A) नृप:
- (B) कृषक:
- (C) धेनु:
- (D) इन्द्र: ✓
Answer (the board’s key): (D)
नराणां प्रथम: शत्रु: आलस्यम् अस्ति ।
- (A) मानव:
- (B) मित्रम्
- (C) रिपु: ✓
- (D) सहायक:
Answer (the board’s key): (C)
फलच्छायासमन्वित: वृक्ष: सेवितव्य: ।
- (A) तरु: ✓
- (B) खग:
- (C) छाया
- (D) मानव:
Answer (the board’s key): (A)
Section B · Written questions (13)
अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रदतप्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतेन लिखत । (अ) एकपदेन उत्तरत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) अस्माकम् देशः प्राचीनकालादेव प्राकृतिक-पर्यावरणस्य पोषकः । वैदिककाले यद्यपि पर्यावरणस्य प्रदूषणस्य समस्या नासीत् तथापि वेदेषु स्थाने-स्थाने ऋषीणां पर्यावरणविषयकं चिन्तनं दृश्यते । अद्य पर्यावरण-प्रदूषणं संसारस्य भीषणतमा समस्या वर्तते, परं जनाः अस्याः गाम्भीर्यं न अनुभवन्ति । पर्यावरणं रक्षणीयं वृक्षाः रोपणीयाः रक्षणीयाः च इति शृण्वन्तः उद्घोषयन्तः अपि वयं प्रतिदिनं तेषां कर्तनं पश्यामः । 'प्लास्टिक' इति रसायनेन निर्मितवस्तूनि पर्यावरणाय हानिकराणि इति जानन्तः अपि जनाः एतेषां प्रयोगं बाहुल्येन कुर्वन्ति । पर्यावरणप्रदूषकं धूमं क्षिपतां वाहनानाम् औद्योगिक-यन्त्रागाराणां सङ्ख्या निरन्तरं वर्धमाना अस्ति । यद्यपि विकासाय नवीनाः आविष्काराः, अपेक्षिताः परं सञ्चाराय विस्तृताः सुरक्षिताः मार्गाः जनानां कृते अपि आवश्यकाः एव । यदि पर्यावरणं प्राणिजीवनाय अनुकूलं न भविष्यति तर्हि पृथिव्यां जीवनमेव असम्भवं भविष्यति तदा भौतिकनिकासेन किम् ! अतः सर्वकारः जनसहयोगेन सर्वथा पर्यावरणरक्षणाय यत्नशीलः भवेदिति । (i) के रोपणीयाः रक्षणीयाः च ? (ii) कदा पर्यावरणस्य प्रदूषणस्य समस्या नासीत् ? (iii) अस्माकं देशः कस्य पोषकः ? (ब) पूर्णवाक्येन लिखत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (i) किं जानन्तः जनाः प्लास्टिक-निर्मितवस्तूनां प्रयोगं बाहुल्येन कुर्वन्ति ? (ii) यदि पर्यावरणं प्राणिजीवनाय अनुकूलं न भविष्यति तर्हि किं भविष्यति ? (iii) केषां सङ्ख्या निरन्तरं वर्धमाना अस्ति ? (स) अस्य अनुच्छेदस्य कृते उपयुक्तं शीर्षकं संस्कृतेन लिखत । (द) यथान्देशम् उत्तरत - (केवलं प्रश्नत्रयम्) (i) 'जनाः अस्याः गाम्भीर्यं न अनुभवन्ति' अत्र किं क्रियापदम् ? (a) जनाः (b) अत्र (c) अस्याः (d) अनुभवन्ति (ii) 'नवीनाः' इति विशेषणपदस्य विशेष्यपदं किम् ? (a) जनाः (b) आविष्काराः (c) अपेक्षिताः (d) मार्गाः (iii) 'शोषकः' इति पदस्य किं विलोमपदं गद्यांशे प्रयुक्तम् ? (a) विषयः (b) चिन्तनीयः (c) सरलः (d) पोषकः (iv) 'वयं प्रतिदिनं तेषां कर्तनं पश्यामः ।' अस्मिन् वाक्ये 'पश्यामः' क्रियायाः कर्तृपदं किं प्रयुक्तम् ? (a) वयम् (b) तेषाम् (c) प्रतिदिनम् (d) कर्तनम्
Medha Ma’am
AskMedha’s AI teacher
Model answer · Unseen passage, environmental pollution
- 1.(अ) एकपदेन उत्तरत – (i) वृक्षाः (ii) वैदिककाले2 marks
- 2.(ब) पूर्णवाक्येन लिखत – (i) 'प्लास्टिक' इति रसायनेन निर्मितवस्तूनि पर्यावरणाय हानिकराणि इति जानन्तः अपि जनाः प्लास्टिक-निर्मितवस्तूनां प्रयोगं बाहुल्येन कुर्वन्ति । (ii) यदि पर्यावरणं प्राणिजीवनाय अनुकूलं न भविष्यति तर्हि पृथिव्यां जीवनम् एव असम्भवं भविष्यति ।4 marks
- 3.(स) शीर्षकम् – पर्यावरणप्रदूषणम्1 mark
- 4.(द) यथानिर्देशम् उत्तरत – (i) (d) अनुभवन्ति (ii) (b) आविष्काराः (iii) (d) पोषकः3 marks
- (अ) में केवल एक पद लिखें और (ब) में गद्यांश के शब्दों से पूरा वाक्य बनाएँ, जिसमें प्रश्न का कर्ता और क्रिया दोनों हों।
- जहाँ 'केवलं प्रश्नद्वयम्' या 'केवलं प्रश्नत्रयम्' लिखा हो, वहाँ उतने ही प्रश्न प्रश्न-संख्या के साथ हल करें।
- (द) में विकल्प का अक्षर और पद दोनों लिखें, जैसे (d) अनुभवन्ति।
Marks split as in the board’s published marking scheme
भवती प्रभा अस्ति । स्वमातरं प्रति स्वस्वास्थ्यविषये लिखितं इदं पत्रं मञ्जूषायाः सहायतया पुनः सम्पूर्णं लिखतु ।
Medha Ma’am
AskMedha’s AI teacher
Model answer · informal letter, health
छात्रावासतः क ख ग नगरम् दिनाङ्कः ........ पूज्याः मातृचरणाः सादरं प्रणामाः । अत्र कुशलं तत्रास्तु । भवत्याः पत्रं प्राप्य अहं प्रसन्ना अभवम् । भवती मम स्वास्थ्यविषये चिन्तिता अस्ति । अहम् अधुना पूर्णतया स्वस्था अस्मि । अहं प्रतिदिनं प्रातः पञ्चवादने उत्तिष्ठामि । ततः उद्याने भ्रमणं करोमि, योगासनानि च करोमि । अहं सदा पौष्टिकं भोजनं खादामि, फलानि खादामि, दुग्धं च पिबामि । रात्रौ समये एव शयनं करोमि । अतः भवती मम विषये चिन्तां मा करोतु । पितृचरणेभ्यः मम प्रणामाः । अनुजाय स्नेहः । भवत्याः प्रिया पुत्री प्रभा
- पूरा पत्र दोबारा लिखें, केवल शब्द नहीं; पता, दिनांक, संबोधन, अभिवादन और अंत में 'भवत्याः प्रिया पुत्री, प्रभा' अपनी जगह पर रखें।
- लेखिका प्रभा है, इसलिए स्त्रीलिंग रूप लिखें, जैसे 'स्वस्था', 'प्रसन्ना', 'पुत्री'।
- मञ्जूषा का हर शब्द एक ही बार प्रयोग करें और देखें कि क्रिया 'अहम्' के साथ उत्तम पुरुष में हो, जैसे 'उत्तिष्ठामि', 'करोमि'।
Marks split as in the board’s published marking scheme
प्रदत्तं चित्रं दृष्ट्वा मञ्जूषायां प्रदत्तशब्दानां सहायतया पञ्च वाक्यानि संस्कृतेन लिखत । अथवा मञ्जूषाप्रदत्तशब्दानां साहाय्येन निम्नलिखितं विषयम् अधिकृत्य न्यूनातिन्यूनं पञ्चभि: संस्कृतवाक्यै: एकम् अनुच्छेदं लिखत । 'वृक्षा: अस्माकं मित्राणि'
Medha Ma’am
AskMedha’s AI teacher
Model answer · Paragraph, trees our friends
वृक्षाः अस्माकं मित्राणि वृक्षाः अस्माकं सन्मित्राणि सन्ति। ते अस्मभ्यं फलानि, पुष्पाणि काष्ठं च यच्छन्ति। वृक्षाः अस्मभ्यं प्राणवायुम् अपि यच्छन्ति। ग्रीष्मकाले पथिकाः वृक्षाणां छायायां विश्राम्यन्ति। खगाः वृक्षेषु नीडानि रचयन्ति। वृक्षाः पर्यावरणं शुद्धं कुर्वन्ति वर्षां च आनयन्ति। अतः अस्माभिः वृक्षाः न कर्तनीयाः। वयं सर्वे अधिकाधिकान् वृक्षान् रोपयेम, तेषां रक्षणं च कुर्याम।
- चित्र-वर्णन और अनुच्छेद में से केवल एक लिखें, और कम से कम पाँच पूर्ण संस्कृत वाक्य लिखें।
- मञ्जूषा के शब्दों को सही विभक्ति में प्रयोग करें, जैसे प्राणवायुम्, छायायाम्, वृक्षान्।
- हर वाक्य में कर्ता और क्रिया का वचन मिलाएँ, जैसे वृक्षाः यच्छन्ति, खगाः रचयन्ति।
Marks split as in the board’s published marking scheme
अधोलिखितानि वाक्यानि संस्कृतभाषया अनूद्य लिखत । (केवलं वाक्यपञ्चकम्)
How the model answer begins
1. (i) हम सब प्रतिदिन विद्यालय जाते हैं। वयं प्रतिदिनं विद्यालयं गच्छामः। (ii) वृक्ष से पत्ते गिरते हैं। वृक्षात् पत्राणि पतन्ति। (iii) राम सीता के साथ वन गए। रामः सीतया सह वनम् अगच्छत्। (iv) कल मैं अपने मित्र के घर…
The full answer from Medha Ma’am →अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदेषु सन्धिं सन्धिच्छेदं वा कुरुत । (केवलं प्रश्नचतुष्टयम्)
How the model answer begins
1. (क) अहं गुरोः सदुपदेशं पालयामि। — सदुपदेशम् = सत् + उपदेशम् (ख) मम मनः + रथः पूर्णः अभवत्। — मनः + रथः = मनोरथः (ग) उत्सवे सर्वत्र उल्लासः अस्ति। — उल्लासः = उत् + लासः (घ) रामः लक्ष्मणः + च वनं गच्छतः। — लक्ष्मणः + च =…
The full answer from Medha Ma’am →कालबोधकशब्दै: अधोलिखित-दिनचर्यां पूरयत : (केवलं प्रश्नचतुष्टयम्) : (i) अहं नित्यं रात्रौ (8:30) भोजनं करोमि । (ii) तदन्तरं (8:45) भ्रमणाय गच्छामि । (iii) तदा (9:30) मनोरञ्जनाय दूरदर्शनं पश्यामि । (iv) दूरदर्शनं दृष्ट्वा (10:00) पठनं करोमि । (v) रात्रौ (11:15) अहं स्वपिम ।
मञ्जूषायां प्रदत्तै: उचितै: अव्ययपदै: अधोलिखितवाक्येषु रिक्तस्थानानि पूरयत : (केवलं त्रयम्) (i) ते सभायां ________ मा वदेयु: । (ii) यदि त्वं मां मुक्त्वा यासि ________ वेलाप्यवेला स्यात् । (iii) यूयम् ________ प्रयासं कुरुत । (iv) मार्गेषु ________ अवकरं न क्षिपेयु: । मञ्जूषा : तदा, इतस्तत:, वृथा, अपि ।
अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रदत्तप्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतेन लिखत । कश्चन निर्धनो जन: भूरि परिश्रम्य किञ्चिद् वित्तमुपार्जितवान् । तेन वित्तेन स्वपुत्रम् एकस्मिन् महाविद्यालये प्रवेशं दापयितुं सफलो जात: । ततस्तनय: तत्रैव छात्रावासे निवसन् अध्ययने संलग्न: समभूत् । एकदा स पिता तनूजयस्य रुग्णतामाकर्ण्य व्याकुलो जात: पुत्रं द्रष्टुं च प्रस्थित: । परमर्थाशर्येन पीडित: स बसयानं विहाय पदातिरेव प्राचलत् । पदातिक्रमेण संचलन् सायं समयेऽप्यसौ गन्तव्याद् दूरे आसीत् । निशान्धकारे प्रसृते विजने प्रदेशे पदयात्रा न शुभावहा 'इति विचार्य स पार्श्वस्थिते ग्रामे रात्रिनिवासं कर्तुं कश्चिद् गृहस्थमुपागत: । करुणापरो गृही तस्मै आश्रयं प्रायच्छत् । (i) एकपदेन उत्तरत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (क) कीदृश: जन: भूरि परिश्रम्य किञ्चिद् वित्तमुपार्जितवान् ? (ख) तनय: कुत्र निवसन् अध्ययने संलग्न: समभूत् ? (ग) करुणापरो गृही कस्मै आश्रयं प्रायच्छत् ? (ii) पूर्णवाक्येन उत्तरत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (क) स पिता किमर्थं व्याकुलो जात: ? (ख) स: किं विचार्य पार्श्वस्थिते ग्रामे रात्रिनिवासं कर्तुं कश्चिद् गृहस्थमुपागत: ? (ग) अर्जितेन वित्तेन स: जन: किम् अकरोत् ? (iii) निर्देशानुसारम् उत्तरत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (क) "परमर्थाशर्येन पीडित: स: बसयानं विहाय पदातिरेव प्राचलत्" अत्र वाक्ये कर्तृपदं किम् ? (ख) 'करुणापर:' इति विशेषणपदस्य विशेष्यपदं किम् ? (ग) 'पुत्रस्य' इति पदस्य किं पर्यायपदं गद्यांशे प्रयुक्तम् ?
अधोलिखितं पद्यांशं पठित्वा प्रदत्तप्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतेन लिखत । वायुमण्डलं भृशं दूषितं न हि निर्मलं जलम् । कुत्सितवस्तुमिश्रितं भक्ष्यं समलं धरातलम् ।। करणीयं बहिरन्तर्जगति तु बहु शुद्धीकरणम् । शुचि ...।। (i) एकपदेन उत्तरत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (क) जलं कीदृशं न अस्ति ? (ख) समलं किम् अभवत् ? (ग) भृशं दूषितं किम् अस्ति ? (ii) पूर्णवाक्येन उत्तरत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (क) मनुष्यै: किं करणीयम् ? (ख) भक्ष्यं कीदृशं जातम् ? (ग) शुद्धीकरणं कुत्र करणीयम् ? (iii) भाषिककार्यम् - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (क) 'बहु' इति पदस्य पर्यायपदं किमस्ति ? (ख) 'अन्तर्' इति पदस्य विपर्ययपदं किम् ? (ग) 'जलम्' इति पदस्य विशेषणपदं किम् ?
How the model answer begins
1. (i) एकपदेन उत्तरत — (क) जलं कीदृशं न अस्ति ? उत्तरम् — निर्मलम्। (ग) भृशं दूषितं किम् अस्ति ? उत्तरम् — वायुमण्डलम्।
The full answer from Medha Ma’am →अधोलिखितं नाट्यांशं पठित्वा प्रदत्तप्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतेन लिखत । (एतस्मिन्नेव काले व्याघ्रचित्रकौ अपि नदीजलं पातुमागताौ एतं विवादं शृणुत: वदत: च) व्याघ्रचित्रकौ - अरे किं वनराजपदाय सुपात्रं चीयते ? एतदर्थं तु आवामेव योग्यौ ! यस्य कस्यापि चयनं कुर्वन्तु सर्वसम्मतया । सिंह: - तूष्णीं भव भो: ! युवामपि मत्सदृशौ भक्षकौ न तु रक्षकौ ! एते वन्यजीवा: भक्षकं रक्षकपद्योग्यं न मन्यन्ते अतएव विचारविमर्श: प्रचलति । बक: - सर्वथा सम्यगुक्तम् सिंहमहोदयेन । वस्तुत: एव सिंहेन बहुकालपर्यन्तं शासनं कृतम् परमधुना तु कोऽपि पक्षी एव राजेति निश्चेतव्यम् अत्र तु संशीतलेशस्यापि अवकाश: एव नास्ति । सर्वे पक्षिण: - आम् आम् - कश्चित् खग: एव वनराज: भविष्यति इति । (i) एकपदेन उत्तरत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (क) कौ नदीजलं पातुमागताौ ? (ख) 'तूष्णीं भव' इति क: कथयति ? (ग) किमर्थं सुपात्रं चीयते ? (ii) पूर्णवाक्येन उत्तरत - (केवलं प्रश्नद्वयम्) (क) तत्र किमर्थं विचारविमर्श: प्रचलति ? (ख) अधुना किं निश्चेतव्यम् ? (ग) सर्वे पक्षिण: किं कथयन्ति ? (iii) भाषिककार्यम् - (क) 'एतस्मिन्नेव काले व्याघ्रचित्रकौ अपि नदीजलं पातुम् आगतौ' वाक्ये किं कर्तृपदं प्रयुक्तम् ? (ख) 'पक्षिण:' इति विशेष्यपदस्य विशेषणपदं किम् ? (ग) 'कलहम्' इति पदस्य किं पर्यायपदं गद्यांशे प्रयुक्तम् ?
How the model answer begins
1. (i) (क) व्याघ्रचित्रकौ। (अथवा (ग) वनराजपदाय।)
The full answer from Medha Ma’am →रेखाङ्कितपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत । (केवलं प्रश्नचतुष्टयम्) 4x1=4 (i) आत्मकल्याणम् इच्छन् नर: कदापि परेषाम् अहितं कर्म न कुर्यात् । (ii) अयम् अन्येभ्यो दुर्बल: । (iii) पुरा त्वया मह्यं व्याघ्रत्रयं दत्तम् । (iv) चातक: वने वसति । (v) तपोवनवासिन: जननीं देवीनाम्ना आह्वयन्ति ।
मञ्जूषाया: सहायतया अधोलिखितश्लोकस्य अन्वयं पूरयत । 4x1=4 मृगा मृगै: सङ्गमनुव्रजन्ति, गावश्च गोभि: तुरगास्तुरङ्गै: । मूर्खाश्च मूर्खै: सुधिय: सुधीभि:, समान-शील-व्यसनेषु सख्यम् ।। अन्वय: - मृगा: (i) ________ गावश्च गोभि: (ii) ________ तुरङ्गै:, मूर्खा:, मूर्खै:, सुधिय: सुधीभि: सङ्घम् (iii) ________ । (iv) ________ समान-शील व्यसनेषु (भवति) । मञ्जूषा सख्यम्, मृगै:, तुरगा:, सङ्घम् । अथवा अधोलिखितश्लोकस्य भावार्थं मञ्जूषात: उचितपदानि चित्वा पूरयत । 4x1=4 आचार: प्रथमो धर्म: इत्येतद् विदुषां वच: । तस्माद् रक्षेत सदाचारं प्राणेभ्योऽपि विशेषत: ।। भावार्थ: - अस्य भावोऽस्ति यत् सदाचार: जनानां (i) ________ धर्म: अस्ति, इति (ii) ________ कथयन्ति अतएव जनै: (iii) ________ रक्षा प्राणेभ्य: अपि (iv) ________ करणीया । मञ्जूषा विद्वांस:, विशेषतया, प्रथम:, सदाचारस्य ।
How the model answer begins
1. मञ्जूषा से चुने गए उचित पद ये हैं: (i) मृगै: (ii) तुरगा: (iii) सङ्घम् (iv) सख्यम् पूरा अन्वय: मृगा: मृगै:, गावश्च गोभि:, तुरगा: तुरङ्गै:, मूर्खा: मूर्खै:, सुधिय: सुधीभि: सङ्घम् अनुव्रजन्ति। सख्यम् समान-शील-व्यसनेषु…
The full answer from Medha Ma’am →अधोलिखितानि वाक्यानि घटनाक्रमानुसारं संयोज्य पुन: लिखत । 8x1/2=4 (i) व्याघ्र: तां व्याघ्रमारीं मत्वा अधावत् । (ii) तस्य भार्या बुद्धिमती आसीत् । (iii) मार्गे सा एकं व्याघ्रं ददर्श । (iv) बुद्धिमती व्याघ्राद् भयात् मुक्ताऽभवत् । (v) तत्र राजसिंह: नाम राजपुत्र: वसति स्म । (vi) अस्ति देउलाख्यो नाम ग्राम: । (vii) सा पुत्रद्वयोपेता पितुर्गृहं प्रति चलिता । (viii) सा वाक्चातुर्येण बुद्धे: च प्रयोगेन व्याघ्रं भयभीतं कृतवती ।
The same preparation, with Medha Ma’am — on your phone
Every question of every chapter with its model answer, practice questions in the board’s own shapes, 60 minutes of class a day, written answers marked, a test every Sunday and a WhatsApp report to parents.
Medha Ma’am is an AI teacher, not a live tutor. Every answer is checked twice; a person takes responsibility.